💉 بلوک عصب اکسیپیتال (Occipital Nerve Block) و نقش آن در درمان سردرد کلاستر
بلوک عصب اکسیپیتال (Occipital Nerve Block) یکی از روشهای مؤثر و نسبتاً کمتهاجمی برای درمان برخی انواع سردردها از جمله سردرد کلاستر (Cluster Headache) محسوب میشود.
🔹 کاربرد بلوک عصب اکسیپیتال در درمان سردرد کلاستر
عصب اکسیپیتال بزرگ (Greater Occipital Nerve) که از ناحیه گردن به پشت سر میرود، میتواند در پاتوفیزیولوژی سردردهای اولیه (مانند میگرن و کلاستر) نقش داشته باشد.
تحریک یا التهاب این عصب ممکن است موجب انتقال درد به نواحی پشت یا اطراف چشم شود که از ویژگیهای سردرد کلاستر است.
✅ مکانیسم اثر
بلوک عصب اکسیپیتال با تزریق بیحسکننده موضعی (مانند لیدوکائین یا بوپیواکائین) همراه یا بدون کورتیکواستروئید (مانند تریامسینولون یا دگزامتازون)، باعث کاهش فعالیت التهابی یا الکتریکی این عصب شده و در نتیجه:
-
شدت حملات سردرد کلاستر کاهش مییابد
-
تعداد حملات در دوره فعال بیماری کمتر میشود
-
گاهی باعث توقف کامل دوره کلاستر میشود
📌 شواهد بالینی
مطالعات بالینی نشان دادهاند که بلوک یکطرفه عصب اکسیپیتال (همجهت با درد) در بیماران مبتلا به سردرد کلاستر موثرتر از داروهای خوراکی در کوتاهمدت است، بهخصوص در فاز فعال بیماری.
🔬 نکات اجرایی
-
محل تزریق: در ناحیه اکسیپیتال، در کنار عضله تراپزیوس، جایی که عصب از عضله خارج میشود
-
دوز معمول: لیدوکائین 1% (2–3 سیسی) + تریامسینولون (20–40 میلیگرم)
-
زمان پاسخدهی: ظرف 24 تا 72 ساعت
-
مدت اثر: از چند روز تا چند هفته؛ گاهی نیاز به تکرار دارد
⚠️ عوارض احتمالی
-
درد یا خونریزی خفیف محل تزریق
-
سرگیجه، خوابآلودگی موقت
-
بهندرت عفونت یا واکنش آلرژیک
✅ چه کسانی کاندید هستند؟
-
افرادی که در فاز فعال سردرد کلاستر هستند
-
افرادی که به درمان دارویی پاسخ مناسبی ندادهاند
-
برای بیماران با منع مصرف داروهای خوراکی
🔗 لینکهای داخلی پیشنهادی:
🌐 لینکهای علمی خارجی مفید:
🧠 برای مطالعه بیشتر:
میتوانید مقالههای ما در زمینه سردردهای مقاوم به درمان را نیز مشاهده نمایید.
